“Een veilige plek waar je mag zijn wie je bent”
Jongerenwerker Mark Schotanus over vertrouwen, vriendschap en verantwoordelijkheid
In wijkcentrum De Hobbit in Malburgen komt drie avonden per week een groep jongens bij elkaar. Mark Schotanus (34), jongerenwerker bij Rijnstad, is hun vaste vraagbaak en vertrouwenspersoon. Ergens tussen de pingpongballen, grapjes en fruitsnacks door ontstaat vaak een echt gesprek.
“Ze komen hier voor ontspanning, een potje tafeltennis of gewoon om te hangen. Maar als je goed kijkt, zie je veel meer. Je ziet wie ergens mee worstelt, wie moe is, wie even een schouder nodig heeft.”
Op zijn dertigste gooide Mark het roer om. Na een carrière bij Defensie wilde hij iets heel anders. “Ik merkte dat mensen gemakkelijk tegen mij aan praten. Op mijn werk zeiden collega’s wel eens: ‘Dát is een lastige prater — behalve tegen jou’. Ook vrienden vinden mij voor een goed gesprek. Dat zette me aan het denken.”
Hij begon aan een deeltijdopleiding Social Work aan de HAN in Nijmegen en liep als jongerenwerker stage bij Rijnstad in Klarendal. Als vanzelfsprekend vindt hij aansluiting bij de jeugd: “Ik heb zelf ook niet altijd geweten wat ik met mijn leven wilde. Die stuurloosheid herken ik bij sommige jongeren. Misschien klikt het daarom vaak goed.”
Vertrouwen
De jongeren die bij De Hobbit komen zijn voornamelijk jongens met diverse achtergronden, van 12 tot 27 jaar. “De gemiddelde leeftijd is 15. Ze zijn geen kind meer, maar ook nog lang geen volwassene. En ze zitten vooral zichzelf in de weg.”
Het opbouwen van een vertrouwensband kost tijd: “Als ze eenmaal voelen dat ik geen oordeel vel, dan komen de gesprekken vanzelf. Niet zozeer in groepsverband, maar vooral één-op-één. Soms tussen een potje voetbal door. Wie hier binnenkomt, wordt niet veroordeeld; je mag zijn wie je bent. Maar dat betekent niet dat alles mag.”
De kunst is de juiste toon vinden: ruimte geven, maar ook corrigeren. “Het is een dunne scheidslijn. Je wil niet voor politieagent spelen, maar kunt ook geen maatje zijn dat alles goedvindt. Je moet streng kunnen zijn zonder al te belerend over te komen. Soms moet je iemand corrigeren, maar vaker geef ik advies of een schouderklop.”
Van afval prikken tot iftar
Bij De Hobbit gaat het niet alleen om chillen. Jongeren worden actief betrokken bij het bedenken en organiseren van activiteiten, zoals samen naar de kartbaan of meedoen aan de Landelijke Opschoondag. “Als zij iets willen, dan regelen we het samen. Zo leren ze dat dingen organiseren tijd en inzet kost.”
Tijdens de Ramadan organiseerde Mark samen met een van de SASS straatcoaches een iftar: een avondmaaltijd om het vasten te verbreken, waarbij de jongeren hun eigen gerechten meenamen. “45 jongens met heel verschillende achtergronden, samen aan tafel. Op zo’n avond ga ik echt met een grote smile naar huis.”
Meebouwen aan de wijk
De jongeren geven zelf aan waar ze behoefte aan hebben. Zo spraken ze onlangs met de gemeente over de nieuwe inrichting van de buitenruimte bij De Hobbit. Mark: “Ze hadden ontwerptekeningen gemaakt van hun ideale ontmoetingsplek. De gemeente was onder de indruk van hun betrokkenheid. Nu gaan we aan de slag met fondsenwerving. Ze voelen zich serieus genomen en gehoord.”
De carrièreswitch op zijn dertigste bleek een goede move: “Ik heb er geen dag spijt van gehad. Ik ga echt met plezier naar m’n werk. Dat heb ik lang niet kunnen zeggen.”
En over tien jaar? “Geen idee,” lacht hij. “Ik leef bij de dag. Maar als je echt iets wilt opbouwen, moet je een tijdje blijven. Jongerenwerk is investeren. Je moet ze leren kennen, van groep 8 tot ze begin 20 zijn. Dus ik ben hier nog lang niet klaar.”
Interview: Nicole Beaujean
